- Paszport "Polityki" otrzymał Marek Krajewski.
Nagroda za godny podziwu warsztat pracy, który pozwolił wskrzesić międzywojenny Wrocław.
FILM
- Paszport "Polityki" otrzymał Przemysław Wojcieszek.
Nagroda za oryginalne dzieła będące manifestem pokolenia trzydziestolatków szukających dla siebie miejsca w naszej rzeczywistości.
TEATR
- Paszport "Polityki" otrzymał Jan Klata.
Nagroda za nowatorskie i odważne odczytywanie klasyki, za pasję i upór, z jakim diagnozuje stan polskiej rzeczywistości i bada siłę narodowych mitów.
SZTUKI WIZUALNE
- Paszport "Polityki" otrzymał Robert Kuśmirowski.
Nagroda za tworzone z rozmachem dzieła, które na nowo stawiają pytania o skuteczność iluzji w sztuce.
MUZYKA POWAŻNA
- Paszport "Polityki" otrzymał Rafał Blechacz.
Nagroda za wybitny talent pianistyczny wsparty rzetelną pracą, za umiejętność kształtowania własnego rozwoju oraz za skromność i pogodę ducha.
MUZYKA POPULARNA
- Paszport "Polityki" otrzymał duet Skalpel (Marcin Cichy i Igor Pudło).
Nagroda za oryginalny mariaż jazzu i elektroniki, za swobodne i twórcze przekraczanie granic muzycznych stylów.
KREATOR KULTURY - wyróżnienie przyznane po raz czwarty
- Wyróżnienie otrzymał Paweł Dunin-Wąsowicz.
Z wykształcenia dziennikarz, z zamiłowania: publicysta, krytyk literacki i wydawca. Od 15 lat szefuje wydawnictwu Lampa i Iskra Boża, jest redaktorem naczelnym czasopisma "Lampa".
Tygodnik "Polityka" opublikował tegoroczne nominacje do Paszportów "Polityki" - prestiżowego wyróżnienia dla młodych twórców. Paszporty przyznawane są po raz trzynasty w sześciu dziedzinach: film, literatura, teatr, muzyka, sztuki wizualne, muzyka rozrywkowa.
Dziesięciu krytyków z sześciu dziedzin, w których przyznawane są nagrody, proponuje po trzy nazwiska poparte merytoryczną rekomendacją. Następnie te głosy są sumowane i trójka artystów, którzy dostali najwięcej wskazań, uzyskuje oficjalne nominacje do Paszportu "Polityki". Spośród trójki nominowanych redakcyjna kapituła wybierze laureata. Paszporty zostaną wręczone podczas uroczystej gali w Teatrze Polskim w Warszawie, 10 stycznia 2006. Bezpośrednia transmisja w telewizyjnej Dwójce o godz. 19:00.
PASZPORTY 2005 - NOMINACJE
- Literatura
Marek Krajewski, Mariusz Sieniewicz oraz Michał Witkowski
"Michał Witkowski, Mariusz Sieniewicz i Marek Krajewski - najczęściej wyróżniani przez nominujących - piszą z pasją o sprawach ważnych nie tylko dla nich, lecz dla całej naszej zbiorowości. Unikają publicystycznej dosłowności, nie kokietują czytelnika, i z każdą kolejną książką rozwijają swoje umiejętności." (Aleksander Kaczorowski)
Oprócz nich zgłoszeni zostali: Piotr Czerwiński, Tadeusz Dabrowski, Jacek Dukaj, Marek Huberath, Wojciech Jagielski, Piotr Ibrahim Kalwas, Dawid Kornaga, Dorota Masłowska, Zygmunt Miłoszewski, Joanna Mueller, Filip Onichimowski, Eustachy Rylski, Marek Soból, Joanna Tokarska-Bakir i Mariusz Wilk.
Nominacje zgłaszali: Piotr Bratkowski ("Rzeczpospolita"), Leszek Bugajski (krytyk niezależny), Przemysław Czapliński (UAM), Paweł Dunin-Wąsowicz ("Lampa"), Jarosław Klejnocki (Uniwersytet Warszawski), Dariusz Nowacki ("FA-art", Uniwersytet Śląski), Robert Ostaszewski ("Gazeta Wyborcza"), Andrzej Rostocki (Uniwersytet Łódzki, "Notes Wydawniczy"), Marta Sawicka ("Wprost"), Marek Zaleski ("Res Publica Nowa", IBL).
- Teatr
Maja Kleczewska, Jan Klata, Przemysław Wojcieszek
"W mijającym roku pojawiło się na scenach więcej tak wyczekiwanych polskich realiów. Oderwanych od jakiejkolwiek rzeczywistości neurotyków - ściągniętych od brytyjskich i niemieckich brutalistów - zastąpili swojscy, bardziej wiarygodni (i sympatyczniejsi) bohaterowie. Dramatopisarzy i reżyserów zaczęło obchodzić to, co za oknem, pojawiły się próby analizy przyczyn polskiej rzeczywistości. Tym (oraz kolejnymi hucznie obchodzonymi rocznicami) można też tłumaczyć zainteresowanie ludzi teatru rodzimą historią." (Aneta Kyzioł)
Nominacje zgłaszali: Anna R. Burzyńska ("Tygodnik Powszechny"), Iza Natasza Czapska ("Życie Warszawy"), Łukasz Drewniak ("Przekrój"), Piotr Gruszczyński (Tygodnik Powszechny"), Tadeusz Kornaś ("Didaskalia"), Janusz R. Kowalczyk ("Rzeczpospolita"), Janusz Majcherek ("Teatr"), Tadeusz Nyczek ("Przekrój"), Roman Pawłowski ("Gazeta Wyborcza"), Jacek Sieradzki ("Dialog").
- Film
Anna Kazejak-Dawid, Jan Komasa, Maciej Migas za film Oda do radości; Anna Jadowska za film Teraz ja; Przemysław Wojcieszek za film Doskonałe popołudnie
"Coś się w polskim kinie zaczyna dziać.
[...] Tak jak w poprzednich sezonach coraz śmielej atakują młodzi, a nawet coraz młodsi. Wprawdzie na tegorocznym festiwalu w Gdyni główną nagrodę zdobył 'Komornik' Feliksa Falka, weterana kina niepokoju moralnego, lecz wśród nagrodzonych sporo było nazwisk młodych autorów. We wszystkich sprawozdaniach można było przeczytać, iż 'Oda do radości', 'Doskonałe popołudnie' czy 'Teraz ja' to tytuły, które decydowały o poziomie festiwalu.
" (Zdzisław Pietrasik)
{C}
Ponadto zgłoszeni zostali:
Andrzej Barański (reżyser), Maciej Cuske (reżyser), Leszek Dawid (reżyser), Karolina Gruszka (aktorka), Marcin Koszałka (reżyser, operator), Tomasz Kot (aktor), Dominik Matwiejczyk (reżyser offowy), Jacek Nagłowski (reżyser offowy), Maja Ostaszewska (aktorka), Franco de Pena (reżyser), Marcin Pieprzyca (reżyser), Marek Piwowski (reżyser), Borys Szyc (aktor), Krzysztof Zanussi (reżyser), Greg Zgliński (reżyser).
Nominacje zgłaszali: Michał Chaciński ("Gazeta Wyborcza", TVP Kultura), Barbara Hollender ("Rzeczpospolita"), Krzysztof Kłopotowski (krytyk niezależny), Andrzej Kołodyński, ("Kino"), Lech Kurpiewski ("Newsweek"), Tadeusz Lubelski (Uniwersytet Jagielloński), Anita Piotrowska ("Tygodnik Powszechny), Jerzy Płażewski ("Kino"), Małgorzata Sadowska ("Przekrój"), Tadeusz Sobolewski ("Gazeta Wyborcza").
- Sztuki wizualne
Supergrupa Azorro (Wojciech Niedzielko, Igor Krenz, Łukasz Skąpski, Oskar Dawicki), Jarosław Kozakiewicz, Robert Kuśmirowski
"Historia lubi się powtarzać. Przed rokiem wyraziłem zdziwienie, że głosy krytyków zgłaszających kandydatów do nagrody były tak rozstrzelone, iż ledwie udało się skompletować trójkę nominowanych. W tym roku było podobnie, choć już nie tak dramatycznie. Zaproponowano bowiem aż 22 artystów, na szczęście pierwszych trzech nieznacznie wyprzedziło pozostałych." (Piotr Sarzyński)
Ponadto wymienieni zostali:
Paweł Althamer, Kuba Bąkowski, Rafał Bujnowski, Małgorzata Dmitriuk, Tomek Kozak, Maciej Kozłowski, Maciej Kurak, Zbigniew Libera, Robert Maciejuk, Paulina Ołowska, Laura Pawela, Aleksandra Polisiewicz, Joanna Rajkowska, Wilhelm Sasnal, Jadwiga Sawicka, Grzegorz Sztwiertnia, Grupa TWOŻYWO, Piotr Uklański, Artur Żmijewski.
Nominacje zgłaszali: Grzegorz Borkowski ("Obieg"), Monika Branicka ("Art&Business"), Dorota Jarecka ("Gazeta Wyborcza"), Rafał Kamecki (artinfo.pl), Paweł Łubowski ("Arteon") Monika Małkowska ("Rzeczpospolita"), Anda Rottenberg (krytyk niezależny), Piotr Rypson (krytyk niezależny), Stach Szabłowski (krytyk niezależny), Marcel Andino Velez ("Przekrój").
- Muzyka
Rafał Blechacz, Klaudia Pasternak, Marcin Nałęcz-Niesiołowski
"To był rok szczególny, bo wyłonił przede wszystkim jednego szczególnego faworyta. 'Można się zastanawiać nad sensownością nominowania Rafała Blechacza, który - oczywiście - zablokuje wszystkie inne nominacje' - napisał jeden z krytyków (który zresztą tego pianistę również zgłosił). Tak, ale co poza tym? Bo przecież życie muzyczne toczy się także poza Konkursem Chopinowskim. I tu kłopot: krytycy zgłosili wiele kandydatur, większość z nich jest zresztą powtórzeniem wcześniejszych nominacji." (Dorota Szwarcman)
Ponadto wymienieni zostali:
Magdalena Baczewska (pianistka), Justyna Jara (skrzypaczka), Jacek Kortus (pianista), Bartosz Kowalski-Banasewicz (kompozytor), Bartosz Koziak (wiolonczelista), Aleksandra Kurzak (sopranistka), Mariusz Kwiecień (baryton), Marek Moś (dyrygent), Anna Orlik (skrzypaczka), Wojciech Ziemowit Zych (kompozytor), Lidia Filipek, Elżbieta Kosecka, Natalia Nikolska (współtwórczynie i wykonawczynie spektaklu muzycznego "Bella Cura"), Kwartet im. Szymanowskiego, Kwartludium (zespół muzyki współczesnej), Grupa Mo Carta (kwartet smyczkowo-kabaretowy).
Nominacje zgłaszali: Tomasz Cyz ("Tygodnik Powszechny", Opera Narodowa), Jacek Hawryluk (Polskie Radio, "Gazeta Wyborcza"), Józef Kański ("Ruch Muzyczny"), Mieczysław Kominek (Polskie Centrum Informacji Muzycznej - ZKP), Jacek Marczyński ("Rzeczpospolita), Jan Popis (Polskie Radio), Adam Rozlach (Polskie Radio), Ewa Solińska (publicystka niezależna), Andrzej Sułek (Polskie Radio), Elżbieta Szczepańska-Lange ("Ruch Muzyczny").
- Estrada
Maria Peszek, Krzysztof "Grabaż" Grabowski, Skalpel (Marcin Cichy i Igor Pudło)
"Już od 2-3 lat w dziedzinie szeroko pojętej muzyki popularnej trwa stan przesilenia. Ścierają się ze sobą rozmaite style i mody, obok reinkarnacji i kontynuacji pojawiają się pomysły nowe i gdyby brać pod uwagę całość oferty fonograficznej 2005 r., należałoby stwierdzić, że żaden z istniejących muzycznych nurtów nie ma pozycji wyraźnie dominującej." (Mirosław Pęczak)
{C}
Nominacje zgłaszali: Kamil Antosiewicz ("Aktivist"/"Exklusiv"), Grzegorz Brzozowicz ("Ozon"), Jacek Cieślak ("Rzeczpospolita"), Kamil Dąbrowa (Radio Bis), Michał Figurski (Anty-Radio), Piotr Metz ("Machina"), Robert Sankowski ("Gazeta Wyborcza"), Agnieszka Szydłowska (Polskie Radio 3), Kuba Wojewódzki ("Polsat"), Hirek Wrona (TVP 1). {C}
Zobacz również: Paszporty "Polityki" edycja 2004..., edycja 2003..., edycja 2002..., Festiwal...