W swojej przedmowie do publikacji "Wy-twórcy książek. Historia społeczności wydawniczej w czasach PRL-u" jej redaktor oraz autor sporej części składających się na nią tekstów, Jacek Mrowczyk podkreśla:
(…) książka to produkt wspólnej pracy jej autorki lub autora, redakcji wydawniczej i graficznej, projektanta, który przesądził o jej wyglądzie, czy nawet drukarza. Na jej odbiór ma wpływ jakość i rodzaj użytego materiału oraz sama produkcja. Niektóre tytuły czy serie wydawnicze na stałe wpisały się w naszą pamięć właśnie dzięki swojemu wyglądowi. Czytelnicy z łatwością rozpoznają serie Nike, "z jamnikiem", Koliber, Biblioteka Narodowa czy książeczki Poczytaj mi, Mamo.
Mrowczyk, projektant i wykładowca ASP w Katowicach oraz Rhode Island School of Design w Providence, jest autorem książek "Niewielki słownik typograficzny (2008) oraz "PGR. Projektowanie graficzne w Polsce" (z Michałem Wardą, 2010), redaktorem antologii "Widzieć/Wiedzieć. Wybór najważniejszych tekstów o dizajnie" (z Przemkiem Dębowskim, 2011) oraz kompendium "VeryGraphic. Polish Designers of the 20th century" (2015). W "Wy-twórcach książek" proponuje nam wieloaspektowe spojrzenie na historię wydawnictw działających w PRL-u. Jak sam pisze: "Niniejsza książka opisuje […] historię inaczej niż większość poświęconych tej tematyce opracowań. Opowiada ją, traktując projektantki i projektantów książek na równi z redaktorami".
Okładki jako znaki czasu
"Wy-twórcy książek" składają się z siedemnastu rozdziałów poświęconych najważniejszym oficynom funkcjonującym w PRL-owskiej rzeczywistości. Jak zaznacza redaktor, są one poświęcone nie tylko ich stronie organizacyjnej, ale także losom związanych z nimi ludzi. Dlatego książka zawiera także siedem wywiadów, które udało mu się przeprowadzić z pracującymi niegdyś w tych wydawnictwach graficzkami i grafikami. Podkreśla także: "Niniejsza publikacja ma wiele autorek i autorów – ekspertów i bibliofilów, znających historię książki i księgarstwa w Polsce". Są nimi Piotr Dobrołęcki, Agnieszka Dziewulska, Elżbieta Jamróz-Stolarska, Piotr Kitrasiewicz, Ilona Klimek, Justyna Nowicka, Marta Pękalska, Katarzyna Wójcik, Jan Strzałka.
Ponieważ cała koncepcja książki opiera się na podkreśleniu wagi wizualnego czy wręcz materialnego wymiaru książki, to nie mogło w niej zabraknąć wspaniałych ilustracji – przede wszystkim reprodukcji dawnych okładek. Jak zaznacza Mrowczyk:
Dołożyliśmy starań, by reprodukcje zamieszczone w niniejszym wydaniu oddawały rzeczywisty wygląd książek i stron rozkładowych. Stąd pomysł, by nie poprawiać zmian i uszkodzeń wynikających z ich użytkowania i upływu czasu. Znaki czasu widoczne na książkach świadczą o popularności danego wydania czy też jakości jego druku, papieru i prac introligatorskich. Przedstawiamy zatem publikacje w takim stanie, w jakim znaleźliśmy je w trakcie bibliotecznych kwerend.
Tak zaprezentowane okładki nie tylko są gratką dla bibliofilów, ale też w wielu czytelnikach wzbudzić mogą nostalgię. Ponadto są one dokumentem epoki. Jak zauważa Mrowczyk w rozmowie ze znanym grafikiem Romanem Duszkiem, w latach siedemdziesiątych dyrektorem artystycznym Wydawnictw Szkolnictwa Zawodowego: "(…) okładki pozostają swoistymi znakami czasu. Są osadzone w uwarunkowaniach panującego stylu pracy i mody, dostępnych materiałów, społecznych oczekiwań itd."
