Nawiedzone miejsca. Gdzie w Polsce straszy?

niedzica-forum.jpg, default, Niedzica - zamek gotycki z XIII wieku, fot: Marek Skorupski/Forum

W różnych zakątkach Polski spotkać można Białe i Żółte Damy, czarne psy, diabły i czarownice. Można też przepaść bez wieści podczas spaceru w lesie albo zobaczyć przeklęty blok, przynoszący nieszczęście mieszkańcom. Zapraszamy na wędrówkę po nawiedzonych miejscach.

Zamek Czocha, Sucha

Thumbnail — Zamek Czocha, Sucha, fot. Marek Maruszak/Forum

Historia malowniczego zamczyska sięga XIII wieku, ale swój obecny wygląd gmach zawdzięcza Ernstowi Gütschowowi. Niemiecki przemysłowiec kupił zamek w 1909 roku i kazał przebudować wg rycin z początku XVIII wieku. Czy to zdobne kamienne mury, fosa i strzeliste wieże przyciągają tu upiory?

Malowniczo położony w Suchej nad jeziorem Leśniańskim w Sudetach Zamek Czocha nazywany jest twierdzą upiorów i chyba słusznie, bo na metr kwadratowy powierzchni przypada tam całkiem sporo duchów. Pierwszych mieszkańców z zaświatów można spotkać już na moście prowadzącym do zamkowej bramy. To uczestnicy konduktu żałobnego z 1719 roku, którzy stracili życie, topiąc się w fosie po tym, jak przeprawa się zarwała. Jęki spod mostu szybko zagłuszy lament dochodzący ze studni na zamkowym dziedzińcu. To płacze niewierna żona jednego z właścicieli zamku, Joachima von Nostitza, którą za karę za zdradę mąż kazał tam utopić. Dziecko, które urodziła w wyniku romansu, von Nostitz zamurował w kominku – i do dziś płacz niemowlęcia rozchodzi się po zamkowych komnatach. Właściciele zamku mieli pecha do kobiet. Inicjator rozbudowy zamku, Ernest Gütschow, za pomocą zamontowanej w sypialni zapadni strącał swoje niewierne żony (miał ich ponoć kilka) wprost do zamkowych lochów, po których do dziś błąkają się ich dusze. Najdłuższy staż wśród miejscowych zjaw ma Biała Dama – duch Gertrudy, która mieszkała tu ze swoim bratem w XV wieku. Aby zemścić się na bracie za jakąś kłótnię, Gertruda nasłała na zamek husytów. Ci obronnej budowli nie zdobyli, a siostrę-zdrajczynię brat skrócił o głowę i na wieki przeklął – przez co nie może ona trafić nawet do piekła i od wieków wędruje po zamkowych zakamarkach.

Dziś w nazywanym polskim Hogwartem Zamku Czocha działa hotel. Każdy może tam spędzić noc i osobiście sprawdzić, która z zamieszkujących do zjaw zaszczyci go swoją obecnością...

Zamek w Liwie

Миниатюра — Zamek w Liwie, fot. Agencja Wschód/Forum

Położony nad malowniczo meandrującą rzeką Liw zamek przed wiekami zamieszkiwał kasztelan Marcin Kuczyński wraz z piękną żoną, Ludwiką. Na dowód swojej miłości kasztelan podarował pewnego razu żonie zdobny pierścień. Niestety ten szybko gdzieś się zapodział. Mąż zamówił u złotnika kolejny egzemplarz – i ten w tajemniczych okolicznościach zniknął. Podobno za sprawą podszeptów złych dworzan kasztelan nabrał wtedy przekonania, że Ludwika jest mu niewierna, a pierścienie oddaje kochankowi. Uniesiony gniewem kazał więc małżonkę ściąć. Niedługo później, podczas wiosennych prac na terenie zamku strącano z drzew ptasie gniazda – oba pierścienie znalazły się w... gnieździe sroki. Zrozpaczony kasztelan popełnił samobójstwo, a jego nieszczęsna żona do dziś wędruje do komnatach swojego dawnego domu. Nazywana jest Żółtą Damą, bo pokazuje się w swojej ulubionej – żółtej właśnie – sukni.

Zamek Ogrodzieniec

Imponujący zamek Ogrodzieniec zamieszkuje nietypowa zjawa. To duży, czarny pies, który podobno co noc wędruje po terenie zamku, pobrzękując długim łańcuchem, zwisającym z jego szyi. Według legendy jest to duch Stanisława Warszyckiego, który był właścicielem Ogrodzieńca na początku XVII wieku. Warszycki zamkiem zarządzał bardzo dobrze. Dorobił się dzięki temu ogromnego majątku, którego strzegł i z nikim (nawet z własnymi dziećmi) nie chciał się nim podzielić. Chorobliwe skąpstwo nie było jednak najgorszą cechą magnata, który przede wszystkim był wyjątkowym okrutnikiem, znęcającym się zarówno nad poddanymi czy służbą, jak i swoimi najbliższymi. Do dziś na zamku można zobaczyć salę tortur – torturowanie ludzi było bowiem pasją właściciela Ogrodzieńca, który znajdował przyjemność w zadawaniu innym bólu.

Jego ohydnych postępków względem innych ludzi nie mógł podobno znieść sam diabeł – i zabrał Warszyckiego do piekła. Magnat wraca jednak co noc na zamek. Pod postacią psa nadal pilnie strzeże swojego majątku.

Zamek w Kórniku

Teofila z Działyńskich, mimo że zmarła w 1790 roku, nadal mieszka w swoim zamku w podpoznańskim Kórniku. Według legendy co noc pod postacią Białej Damy szlachcianka schodzi w wiszącego w galerii portretu i spaceruje po zamkowych korytarzach.

Gdyby Teofila żyła dziś, mówiono by o niej: bizneswoman. Zarządzała ona bowiem wyjątkowo sprawnie swoim majątkiem, przebudowała kórnicki zamek, czyniąc z niego niezwykle ważny w regionie ośrodek kultury (miejscowa biblioteka do dziś może się pochwalić bezcennymi zbiorami). Teofila dbała o okolicę – opłacała remonty dróg i mostów, rozwijała miejscowe manufaktury, ufundowała luterański zbór. Raz owdowiała, z drugim mężem się rozwiodła i zdecydowała nie wiązać się z nikim więcej, koncentrując się na pracy.

Dlaczego więc dusza tak zasłużonej postaci nie może po śmierci zaznać spokoju? W ramach przebudowy kórnickiej posiadłości Teofila kazała rozebrać domek myśliwski, który został po wcześniejszych właścicielach majątku, rodzinie Górków. Podobno w tym niewielkim budynku znajdował się ich rodzinny skarb, co więcej – pilnowany przez diabły. I to właśnie one zmuszają do dziś Teofilę do nocnych wędrówek, jako karę za naruszenie ich spokoju. Co się stało ze skarbem i czy w ogóle tam był – nie wiadomo.

Stara Cerkiew w Chróścinie

Maleńka cerkiew w położonym na granicy województwa łódzkiego i opolskiego Chróścinie powstała w połowie XIX wieku. Stanęła na terenie założenia pałacowego, a w jej sąsiedztwie założono niewielki cmentarz, na którym chowano mieszkańców i pracowników pałacu. Pierwszych właścicieli tego majątku pochowano – zgodnie z ówczesnym zwyczajem – pod posadzką cerkwi. Jednak pierwszą osobą, której pogrzeb odbył się w budynku, był kilkuletni syn właścicieli pałacu, który utopił się w pobliskich bagnach. I to właśnie tego chłopca można podobno do dziś spotkać w pobliżu cerkwi – dziecko nieustannie szuka swoich rodziców, których zwłoki w latach 90. XX wieku ekshumowano i przeniesiono na inny cmentarz (opuszczona cerkiew była regularnie dewastowana, stąd decyzja o usunięciu z niej ludzkich szczątków).

Szpital psychiatryczny Zofiówka w Otwocku

W 1908 roku Towarzystwo Opieki nad Umysłowo i Nerwowo Chorymi Żydami otworzyło w Otwocku sanatorium i szpital. Stale rozbudowywany, w latach 30. mógł przyjmować prawie 300 pacjentów i kuracjuszy jednocześnie. Swoją nazwę placówka zawdzięczała fundatorce, Zofii Endelmanowej, która na budowę szpitala przekazała całą swoją biżuterię.

W chwili wybuchu II wojny światowej ośrodek przejęli Niemcy; w 1941 roku zwieziono tu pacjentów z innych, podobnych placówek (m.in. z Krakowa), w 1942 roku większość z nich zamordowano. Była to część nazistowskiego programu T4, polegającego na likwidacji osób chorych psychicznie. W kolejnych latach II wojny światowej Zofiówka stała się jednym z ośrodków akcji "Lebensborn", mającej na celu selekcję kobiet i mężczyzn, najlepiej nadających się do pomnażania "nordyckiej rasy nadludzi". Po wojnie budowli przywrócono funkcje lecznicze. W 1956 roku w Zofiówce powstało sanatorium gruźlicze, w latach 80. obiekt znów stał się szpitalem psychiatrycznym. W 1998 jego działalność się zakończyła i od tamtej pory gmach stoi pusty i popada w ruinę.

Tuż po II wojnie światowej na terenie szpitala znaleziono ponad sto ciał – ofiar masowego mordu w ramach akcji T4. To właśnie ci niewinnie zamordowani pacjenci mają do dziś snuć się po opuszczonym gmachu, wołać, jęczeć, płakać, wciąż wspominając swoje tragiczne losy.

Las w Witkowicach

Grupa młodych ludzi wybiera się na wycieczkę w tajemnicze, rzadko uczęszczane miejsce. W wyniku strasznych, nadprzyrodzonych, dramatycznych zdarzeń większość z nich (lub wszyscy) giną – to popularny scenariusz filmowych horrorów. Według niektórych taka historia zdarzyła się naprawdę – w lesie w Witkowicach w Małopolsce. Podobno w tym nawiedzonym lesie w niewyjaśnionych do dziś okolicznościach zaginęło dziewięcioro studentów. Do dziś nie wiadomo, co się z nimi stało – faktem jest, że las w Witkowicach okryty został mroczną legendą.

Dom przy ul. Kosocickiej 8 w Krakowie

Podejrzeń, dlaczego w opuszczonej, nigdy do końca nie zbudowanej willi przy ulicy Kosocickiej w Krakowie straszyło, jest wiele. Jedne legendy mówią o tym, że dom budowali dwaj bracia, w czasie prac pokłócili się i jeden zabił drugiego. Inna opowieść sugeruje, że na działce niegdyś znajdował się cmentarz, nowi właściciele tego nie uszanowali, przez co zostali objęci zostali klątwą. Są tacy, którzy obecność duchów uzasadniają samobójczą śmiercią właściciela. Jak było naprawdę – nie wiadomo i nawet zamieszkujących pustostan duchów nie można już o to zapytać: w 2016 roku ten słynny budynek został wyburzony. Co ciekawe, przed rozbiórką broniło go spore grono miłośników zjaw i upiorów.

Czy zamieszkujące dom duchy gdzieś się wyniosły? Bardzo możliwe, bo podobnych opuszczonych domów w Polsce nie brakuje.

Blok przy ulicy Herbsta 4 w Warszawie

Nikt nie umie wytłumaczyć, dlaczego jeden z setek bloków na warszawskim Ursynowie przyciąga tyle nieszczęść. Pozornie nie wyróżnia się niczym, a jednak wiąże się z nim wiele tragicznych historii. Jedna z mieszkanek bloku wyskoczyła z balkonu, jej sąsiad zginął pod kołami samochodu, inny zamordował własną żonę. Życie odebrał sobie nawet listonosz dostarczający do bloku listy. Podobno wśród mieszkańców częściej niż zwykle trafiają się ciężkie choroby, wysoki jest też odsetek samobójstw.

Blok odwiedzali podobno radiesteci i wróżbici, poszukując źródła klątwy. Mówi się, że to zemsta dawnego właściciela działki, któremu została ona odebrana na potrzeby budowy, według innej legendy blokiem władają złe moce, bo w jego fundamentach pochowany jest człowiek. Budowany pierwotnie jako hotel robotniczy blok składa się z samych bardzo małych mieszkań – istnieje teoria, że to po prostu przebywanie na zbyt małej przestrzeni źle wpływa na ludzką psychikę...

Małachowo Złych Miejsc

Położona niedaleko Gniezna wieś podobno kiedyś nazywała się po prostu Małachowo. Rządził nią zły hrabia, który nie szanował swoich poddanych, oszukiwał ich i wyzyskiwał. Legenda głosi, że został w końcu za to ukarany: jadąc swoją karetą zapadł się w błoto i utopił. To jednak nie rozwiązało problemu, bo wkrótce potem wrócił na ziemię pod postacią ducha i do dziś straszy przejeżdżających przez wieś kierowców, doprowadzając do wypadków drogowych. Współczesna nazwa wsi jest więc formą ostrzeżenia dla wszystkich, podróżujących przez nią, aby mieli się na baczności i jechali bardzo ostrożnie. Biorąc pod uwagę liczbę wypadków na polskich drogach, może duchy złych hrabiów przydałyby się też na innych szosach?

Babia Góra - Diablak

Babia Góra, najwyższy szczyt Beskidu Żywieckiego (1725 m n.p.m.) posiada kilka wierzchołków. Najwyższy z nich nazywany jest Diablakiem i owiany jest złą sławą. Według legendy przed wiekami sam diabeł budował tu zamek dla zbójnika, który oddał mu swoją duszę. Niestety budowla zawaliła się, grzebiąc w ruinach niedoszłego właściciela. Do dziś spod głazów na szczycie dochodzić ma stukanie ciupagi zbójnika, usiłującego się wydostać z gruzowiska.

Beskidzki szczyt lubił nie tylko niewprawny w budowie diabeł – na Babiej Górze miały odbywać się sabaty czarownic i zjazdy złych czartów. O tym, że góra nadal pozostaje we władaniu złych sił mają też świadczyć wypadki, jakie tu się zdarzają (bardziej racjonalnym ich wyjaśnieniem jest błyskawicznie zmieniająca się w górach pogoda). Na Diablaku poniosło śmierć wielu wspinaczy i narciarzy, o zbocze góry rozbiło się do tej pory kilka mniejszych samolotów. Badacze zjawisk paranormalnych są przekonani, że na Babiej Górze występuje wyjątkowo duże skoncentrowanie nietypowej energii, która zaburza ludzkie zmysły.

Język Polish

polska architektura

polskie zabytki

turystyka

legendarna historia polski