4. Międzynarodowy Festiwal Teatralny Boska Komedia

Tytuł w nagłówku

Szerokość zdjęcia

bez obrazka

czw., 12/08/2011 - 01:00 - czw., 12/15/2011 - 01:00

Podsumowanie

Krakowskie Biuro Festiwalowe i Teatr Łaźnia Nowa zapraszają na Boską Komedię, czyli niezwykłą podróż przez wszystkie trzy kręgi współczesnego teatru z Polski, ale i ze świata.

Scena zbiorowa z przedstawienia "Aleksandra. Rzecz o Piłsudskim" Sylwii Chutnik w reżyserii Marcina Libera; fot. Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego

Będą to najlepsze polskie przedstawienia ubiegłego sezonu, które wzbudzą piekielne konkursowe emocje (Inferno), raj przedstawień najmłodszego pokolenia reżyserów (Paradiso) oraz czyściec prapremier (Purgatorio)

"W kolejnej edycji festiwalu proponujemy widzom nie tylko przegląd najciekawszych spektakli sezonu, ale nową formułę, która zaskoczy i podniesie emocje tym samym dostarczając intensywniejszych inspiracji i intelektualnego impulsu - mówi dyrektor artystyczny festiwalu Bartosz Szydłowski. - Właśnie dlatego tegoroczną Boską Komedię zaczynamy od czyśćca: w tej wyjątkowej części festiwalu, złożonej wyłącznie z prapremier, mierzą się różne spojrzenia, pokolenia i głosy. Pięć prapremierowych widowisk, zgromadzonych w cyklu Pomniki Polskie, to produkcje i koprodukcje festiwalowe: absolutna nowość na naszym festiwalu. Wszystkie przedstawienia napisane i wyreżyserowane zostały na potrzeby Boskiej Komedii, wszystkie też wejdą do repertuarów krakowskich teatrów. Widzom zwracam także uwagę na charakterystyczne tandemy młodych dramaturgów i reżyserów - podczas Boskiej Komedii zobaczymy prace najbardziej utalentowanych twórców młodego pokolenia."

"Aleksandra. Rzecz o Piłsudskim" w reżyserii Marcina Libera [galeria]

Styl wyświetlania galerii

Wyświetl slajder (domyślny)

Przedstawienia konkursowe powalczą o następujące nagrody:

Boski Komediant: Krakowska Nagroda Teatralna - nagroda prezydenta miasta Krakowa dla najlepszego widowiska festiwalu (50 tysięcy złotych)
oraz nagrody ufundowane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (10 tysięcy złotych każda) w kategoriach:
najlepszy reżyser,
najlepszy scenograf,
najlepszy aktor,
najlepsza aktorka,
najlepszy kompozytor.

Międzynarodowy Festiwal Teatralny Boska Komedia - to święto teatru, w którym najlepsze polskie przedstawienia pokazywane są w pierwszym polskim "showcase" z prawdziwego zdarzenia. Obok przeglądu widowisk krajowych, walczących o tytuł najlepszego przedstawienia ostatniego roku oraz o statuetkę Boskiego Komedianta, występują tu również zagraniczne grupy teatralne, a festiwalowi towarzyszą spotkania z filozofami, teoretykami teatru i krytykami. Do wyboru przedstawień, które znalazły się w przeglądzie współczesnego teatru polskiego, zapraszani są polscy krytycy teatralni, dziennikarze i recenzenci. Dzięki ich wyborom na największych krakowskich scenach goszczą najlepsze spektakle danego sezonu, a o tym, do kogo trafi statuetka Boskiego Komedianta, decyduje niezależne, międzynarodowe jury. Dyrektorem artystycznym festiwalu jest Bartosz Szydłowski.

Krakowskie Biuro Festiwalowe to z kolei polska instytucja organizująca ważne wydarzenia kulturalne w skali kraju i Europy. Przygotowuje prestiżowe festiwale: Misteria Paschalia i Sacrum Profanum, jest także promotorem takich projektów kulturalnych jak: Festiwal Muzyki Filmowej, Międzynarodowy Festiwal Kina Niezależnego Off Plus Camera, Międzynarodowy Festiwal Teatralny Boska Komedia, Międzynarodowy Festiwal Literacki im. Josepha Conrada, Burn Selector Festival, a także przyciągających wielotysięczną publiczność imprez plenerowych o dużym rozmachu, jak: Wianki oraz WOW!night Music Square Session na Rynku Głównym w Krakowie.

Program festiwalu:

Inferno

Zestaw przedstawień konkursowych zawdzięcza swój kształt doradczym opiniom selekcjonerów (Anna Burzyńska, Joanna Derkaczew, Aneta Kyzioł, Agnieszka Rataj, Jacek Cieślak, Łukasz Drewniak, Jacek Kopciński, Wojciech Kościelniak, Wojciech Majcherek, Grzegorz Niziołek, Jacek Sieradzki).

Najwięcej głosów otrzymały:

"Utwór o Matce i Ojczyźnie", reż. Jan Klata - 8 głosów
"Tęczowa Trybuna 2012", reż. Monika Strzępka - 6 głosów
"Mickiewicz. Dziady. Performance", reż. Paweł Wodziński - 5 głosów

W konkursie Boskiej Komedii 2011 wezmą udział:

"Utwór o Matce i Ojczyźnie" reż. Jan Klata, Teatr Polski we Wrocławiu
"Tęczowa trybuna 2012", reż. Monika Strzępka, Teatr Polski we Wrocławiu
"Mickiewicz. Dziady. Performance", reż. Paweł Wodziński, Teatr Polski im. Hieronima Konieczki w Bydgoszczy
"Życie seksualne dzikich", reż. Krzysztof Garbaczewski, Nowy Teatr w Warszawie
"Babel 2", reż. Maja Kleczewska, Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego w Krakowie
"Judyta", reż. Klemm, Teatr Współczesny w Szczecinie
"Klub Polski", reż. Paweł Miśkiewicz, Teatr Dramatyczny m.st. Warszawy im. Gustawa Holoubka
"Bracia Karamazow", reż. Janusz Opryński, Teatr Provisorium w Lublinie
"Joanna Szalona, królowa", reż. Wiktor Rubin, Teatr im. Stefana Żeromskiego w Kielcach
"Ojciec", reż. Agata Duda-Gracz, Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie

O wynikach konkursu na najlepsze przedstawienie i przyznaniu mu statuetki Boskiego Komedianta zadecyduje międzynarodowe jury, złożone z wybitnych ludzi teatru z całego świata:

Iphigenia Taxopoulou - doradca artystyczny odbywającego się w Salonikach Dimitria Festival oraz koordynator greckiej odnogi Mitos21. W 2009 roku była jurorem podczas drugiej odsłony Festiwalu Boska Komedia
Seo Jaehyung - południowokoreański reżyser, dyrektor artystyczny Seoul Performing Arts Festival
Peter Carp - reżyser teatralny, dyrektor Teatru w Oberhausen
Chiaki Soma - dyrektor programowa Festival/Tokyo oraz założycielka nowej twórczej przestrzeni dla sztuki scenicznej - Yokohama Arts Platforma: Steep Slope Studio

Paradiso

Festiwalowe pokazy twórczości młodych polskich reżyserów oraz nowych widowisk, to niewątpliwa szansa, aby na własne oczy przekonać się, jakim językiem będzie się niedługo posługiwać nasz teatr. W "niebiańskim" cyklu festiwalu w tym roku startują:

"Barbelo, o psach i dzieciach", reż. Małgorzata Bogajewska, Teatr Bagatela w Krakowie
"Nasze miasto", reż. Szymon Kaczmarek, Narodowy Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie
"Córeczki" reż. Małgorzata Głuchowska, Teatr Dramatyczny m.st. Warszawy im. Gustawa Holoubka

Purgatorio

Idealny punkt wyjścia do dyskusji o tym, co dzieje się w festiwalowym Piekle oraz Niebie. To też doskonały kontrapunkt do tego, co dzieje się w głównym nurcie festiwalu, zwłaszcza, że tegoroczny Czyściec na teatralnej scenie będzie stawiał polskie pomniki polemizując z wizją polskości konkursowych prezentacji.

"Powodem uruchomienia produkcji prapremierowych było marzenie, aby po festiwalu pozostał trwalszy ślad, niż jednorazowy pokaz - wyjaśnia Bartosz Szydłowski. - Chciałbym, aby wokół proponowanych tematów każdego roku powstawał pejzaż współczesnej Polski, malowany różną wrażliwością najciekawszych twórców. Tegoroczny temat uruchomi spór tych, którzy pomniki interpretują, z tymi, którzy pomniki stawiają. Mam nadzieję na sensowną dyskusję o prawo do różnych narracji w sprawach ważnych i nieobojętnych w naszym kraju."

Co zobaczymy:

Małgorzata Głuchowska, Justyna Lipko-Konieczna "Jak nie teraz to kiedy, jak nie my to kto?", reż. Małgorzata Głuchowska, Teatr Ludowy / Teatr Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Najnowszą historię polski postanowiono zmieścić na pokładzie okrętu - ograniczając tym samym przestrzeń scenicznej gry, wprowadzając twarde reguły morskiego kodeksu. W ten hermetyczny świat wkracza Lamia - współczesna dziewczyna, która postanawia stworzyć prywatną narrację historyczną, odnajdując i nazywając tym samym swoje miejsce w historii. Przez meandry i zawiłości polskości, trudnego, buńczucznego patriotyzmu, przeprowadzi ją Pstrąg - figura narratora, który umożliwi bohaterce także osobiste spotkania z ważnymi dla Polaków mitycznymi postaciami: Rejtanem, Emilią Plater, anonimowymi bohaterami Solidarności czy rodzącej się w bólach demokracji. Jako wysłanniczka najmłodszego pokolenia Polaków zadaje niewygodne pytania naszym rodzicom, żąda wytłumaczenia, bo po prostu chce zrozumieć dlaczego żyje w takiej, a nie innej rzeczywistości. W scenariuszu wykorzystano fragmenty tekstów: "Życie Anny Walentynowicz" Tomasza Jastruna, "Duża Solidarność, mała solidarność. Biografia Henryki Krzywonos" Agnieszki Wiśniewskiej, fragmenty powieści "Cała jaskrawość" oraz opowiadań Edwarda Stachury, fragmenty "20 000 mil podmorskiej żeglugi" Juliusza Verne'a, a także teksty Franciszka Zabłockiego oraz wiersze i piosenki nieznanych autorów.

"Pan Tadeusz, czyli Ostatni zajazd na Litwie" reż. Mikołaj Grabowski, Narodowy Stary Teatr / Teatr Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Punktem wyjścia dla scenicznej adaptacji epopei Adama Mickiewicza było uwypuklenie emigracyjnej perspektywy na temat bolesnego poszukiwania utraconej ojczyzny, która staje się zagubionym na ziemi rajem. Mityczny, upragniony i wyśniony powrót do ojczyzny zostanie zamknięty w teatralnej pielgrzymce, sakralnej wędrówce do źródeł polskości. Przygotowywana premiera będzie próbowała dociec kim współcześnie jest patriota, zwłaszcza w zderzeniu z gazetowym dyskursem polskiej rzeczywistości. Grabowski przenosząc romantyczny epos na scenę starał się pokazać swoją wiarę w zwycięstwo zarówno jednostkowe, jak i zbiorowe - całego narodu, co w kontekście wydarzeń ostatnich miesięcy wydaje się niezwykle aktualne.

Sylwia Chutnik "Aleksandra. Rzecz o Piłsudskim", reż. Marcin Liber, Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego w Wałbrzychu / Teatr Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Teatralna opowieść koncentruje się na drugiej żonie marszałka Józefa Piłsudskiego, Aleksandrze. Z jednej strony pokazując ją jako żonę najważniejszego w kraju polityka, z drugiej strony, jako kobietę o burzliwej przeszłości. Zaangażowana politycznie Aleksandra znana była ze swoich feministycznych, radykalnych poglądów i zdecydowanych działań. Jednak mimowolnie została wpisana w mit Matki Polki, gdyż od chwili narodzin córek, była rozdarta pomiędzy przykładnym prowadzeniem domu, a aktywnym zaangażowaniem w życie polityczne kraju. Dla twórców spektaklu Aleksandra jest również ucieleśnieniem historycznej roli kobiet, ich miejsca przy mężczyznach, zarówno w perspektywie społeczno-historycznej, jak i indywidualnej, prywatnej, intymnej.

Paweł Demirski "W imię Jakuba S.", reż. Monika Strzępka, Teatr Dramatyczny m.st. Warszawy / Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Większość polskiego społeczeństwa ma wiejskie korzenie. Nie tej wsi dworkowej, szlacheckiej, ziemiańskiej, tylko tej duszonej pańszczyzną, chłopskiej, chamskiej. Dlaczego w takim razie w kalendarzu polskich świąt nie ma święta zniesienia pańszczyzny? Czy tylko dlatego, że to obca administracja przeprowadzała tę reformę? Czy może po prostu wolelibyśmy o sobie myśleć jako o potomkach tej "lepszej" części narodu. Tej opłakującej dwory zamienione na PGR-y? Dzisiejsi aspiranci do klasy średniej to potomkowie Jakuba Szeli. Przyglądamy się tej postaci z perspektywy, która bierze pod uwagę podział klasowy i nieludzkość pańszczyzny. Czy chłopskie państwo Szeli miało jakiś sens? Czy jesteśmy w stanie przyjąć i rozpoznać inne tropy tożsamości niż te uczone w szkołach, gdzie Szela był mściwym prymitywem i zdrajcą, a jego rabacja jedynie inspirowanym przez austriacką administrację mordem na najlepszych synach narodu polskiego? Czy wobec nadchodzącego głośnymi krokami porządku będziemy w stanie porzucić swoje wspomnienia polityki historycznej i tożsamościowej? Czy w ogóle możliwe jest bez wstydu powiedzieć, że dziś jesteśmy Europejczykami, bo potrafiliśmy kiedyś mordować?

Artur Pałyga "Obywatel K." (czytanie sceniczne), reż. Piotr Ratajczak, Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie / Teatr Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Bohaterem tekstu Artur Pałyga uczynił opozycjonistę, dawnego działacza Solidarności, który nie potrafi przystosować się do nowej rzeczywistości politycznej po 1989 roku. Klasyczna struktura dramatu została zamieniona w dziennikarskie śledztwo i właśnie poprzez osobę Dziennikarki poznajemy historię Bohatera. Co ważne, nie tylko on sam mówi o sobie, ale głos zabierają również jego przyjaciele i bliscy, którym zmiana systemu ustrojowego nie zaburzyła sposobu usytuowania w świecie, a wręcz pomogła w odniesieniu życiowego i zawodowego sukcesu. Z perspektywy zwycięzców budują oni legendę zapomnianego Bohatera, któremu w dwudziestym pierwszym wieku przyszło jedynie być dziwakiem i frustratem, maniakalnie walczącym o skrawki najnowszej historii Polski.

Mateusz Pakuła "Wejście smoka. Trailer", reż. Bartosz Szydłowski, Teatr Łaźnia Nowa / Festiwal Boska Komedia

Bruce Lee ma swój pomnik w Hong Kongu. W 2000 roku postawiono mu pomnik w Mostarze. Jest legendą, w której tysiące młodych ludzi widzi doskonałość i sukces. Twórcy przedstawienia postanowili utrzymać je w konwencji pastiszu, łącząc widowiskowość wschodnich sztuk walki ze stylistyką tanich filmów akcji klasy B. W widowisku można zobaczyć niemalże wszystkie znaczące postaci "Wejścia smoka", które w szarej polskiej rzeczywistości lat osiemdziesiątych dwudziestego wieku zapoczątkowało w kraju nad Wisłą modę na kung-fu. Reżyser daje tu próbkę analizy takich relacji, jak: mistrz-uczeń, ojciec-syn, wojownik-mięczak, szef-podwładny - w świecie zdominowanym przez mężczyzn, gdyż na scenie konsekwentnie nie pojawia się ani jedna kobieta.

W pokazach specjalnych pokazana zostanie "Iwona, księżniczka Burgunda" w reżyserii Mariána Pecko przygotowana w Opolskim Teatrze Lalki i Aktora im. Alojzego Smolki.