"Miłość jest najważniejszą sprawą żywota.
Ze stosunku bez miłosnego w strefie duchowej
nie urodzi się nic żywego ani pięknego.
Trzeźwy rozum i ścisłość obliczenia nie wystarczą tam,
gdzie trzeba patrzeć, czuć i trudzić się sercem"
(Jan Bułhak)
W Starej Galerii ZPAF zostaną zaprezentowane prace pochodzące ze zbiorów litewskich, niepokazywane dotąd w Polsce. Wystawa inauguruje obchody 60-lecia Związku Polskich Artystów Fotografików, którego Jan Bułhak był członkiem, z numerem legitymacji 1.

Jan Bułhak urodził się 6 października 1876 roku w Ostaszynie pod Nowogródkiem. Był najwybitniejszym polskim piktoralistą i twórcą polskiej fotografii artystycznej. Fotografią zainteresował się stosunkowo późno, bo około roku 1905. Jego pierwszym narzędziem pracy był aparat, który żona Anna dostała w prezencie. Zachęcony przez Ferdynanda Ruszczyca założył w Wilnie własną pracownię fotograficzną.

Później wyjechał do Drezna, gdzie w pracowni Hugo Erfurta doskonalił swój warsztat fotograficzny. Dwuletni pobyt w ówczesnym centrum przemysłu fotograficznego zaowocował ugruntowaniem wiedzy technicznej, mistrzostwem warsztatowym oraz znajomością kierunków estetycznych sztuki fotograficznej tamtych czasów. Wtedy to za swych patronów artystycznych przyjął przedstawicieli środowiska paryskiego: Konstantego Puyo, Roberta de la Sizeranne i Leonarda Missone. Pierwszym i najdłużej podejmowanym tematem jego fotografii stało się Wilno. Równolegle ztwórczością fotograficzną prowadził od 1919 roku wykłady z fotografii na Uniwersytecie im. Stefana Batorego w Wilnie, gdzie w 1939 roku uzyskał docenturę. Ostatnią pracą wykonaną na Kresach przez Jana Bułhaka był zespół zdjęć Wilna z pierwszych dni po wkroczeniu do miasta Armii Czerwonej, 13 lipca 1944 roku. Zbiór powstał na zamówienie sowieckiej Wojennej Komendantury miasta Wilna. Bułhak wykonał fotografie w stosunkowo krótkim okresie - od lipca do sierpnia 1944. W pracy pomagał artyście syn Janusz, również fotografik. Prace podpisane są imionami obu artystów, jednak artystyczne walory zdjęć i ich techniczne cechy wskazują jednoznacznie na Jana jako autora tych fotografii.


Ze spalonego Wilna Bułhak przeniósł się w 1945 roku do Warszawy. Po wojnie uznany już i uhonorowany artysta odbywał w latach 1945-1950 liczne wędrówki po całym kraju, dokumentując polski powojenny krajobraz.

Jan Bułhak zmarł 4 lutego 1951 roku w Giżycku podczas ostatniej swojej wyprawy po kraju z aparatem fotograficznym. Artysta opublikował wiele tekstów na tematy fotograficzne, pisał także sporo o teorii sztuki fotograficznej. Swoje poglądy przedstawił w książkach: "Estetyka światła" (1936), "Bromografika" (1933), "Fotografia ojczysta" (1951). Fotografie publikował zarówno w albumach z oryginalnymi pozytywami, jak i w formie ilustracji drukowanych oraz pocztówek.

Wernisaż wystawy: 15 lutego 2006, godz. 18.00.

"Stara Galeria" ZPAF
Pl. Zamkowy 8, 00-277 Warszawa
tel/fax. (+48 22) 831 03 86, 635 47 83
www.zpaf.pl