Wystawa CHLEBEM I SOLĄ. DAWNE UCZTY POLSKIE ukazuje barwny świat polskiej gościnności, tradycyjnie kojarzonej z witaniem chlebem i solą oraz jej najbardziej okazałe formy: uczty i zabawy od okresu staropolskiego aż po początki XX wieku. O dawnych zwyczajach i kulturze uczt na wystawie opowiadają dzieła malarstwa z doby baroku i XIX wieku, przepiękne obiekty dawnego złotnictwa, porcelana, tkaniny, meble, duży zestaw stołowych naczyń srebrnych, cynowych, miedzianych i ceramicznych oraz przywołane cytaty literackie z opisami biesiad, obyczajów i przysłowiowej, staropolskiej gościnności. Za motto wystawy przyjęto słowa poety Wespazjana Kochowskiego (1633-1700): "O dobryż chleb, gdy jest z solą dany gościom z dobrą wolą", który w 1674 roku opisał jeden z najbardziej znanych staropolskich zwyczajów - zwyczaj witania gości chlebem i solą. "Tradycyjne witanie chlebem i solą było u wielu ludów słowiańskich symbolem przyjaźni oraz gościnności, a w polskiej obyczajowości trwa do dziś" - pisze Klementyna Ochniak, kurator wystawy. "Dawne przysłowia głosiły, że 'soli i chleba dóma potrzeba', bowiem 'bez soli nie słono, bez chleba nie syto' i dlatego 'chlyb i sól zdobióm stół'. Zatem chleb i sól były obecne na stołach wszystkich stanów, a nowa wystawa daje okazję do przyjrzenia się biesiadom z różnych epok i środowisk - np. książęcego pałacu, izby czeladnej, fabrykanckiego salonu. Przypomina, że zwłaszcza wystawne, ceremonialne uczty doby baroku wzbogaciły polską kulturę i obyczajowość."

Wśród zgromadzonych eksponatów wyróżniają się urodą i znakomitym poziomem srebrny kufel ze scenami starotestamentowymi (dzieło Nicolasa Schlaubitza z lat 1689-99), słynny srebrny serwis kawowy, zwany Serwisem Ptaszkowym, z XVIII wieku, wykonany dla książąt Sanguszków w najstarszej europejskiej wytwórni porcelany w Miśni, zdobiony ręcznie malowanymi przedstawieniami różnych, barwnych ptaków. Realia dawnych zabaw, wytwornych przyjęć, chłopskich biesiad i wieczerzy, sceny powitań, wyobrażenia o bogactwie i rozmaitości dawnych stołów biesiadnych przybliżają obrazy holenderskich mistrzów z XVII wieku, barokowe kompozycje z pierwszej połowy XVIII wieku oraz obrazy Franciszka Smuglewicza, Włodzimierza Tetmajera, Alfonsa Karpińskiego, Leona Wyczółkowskiego.

Wernisaż wystawy: 12 marca 2004, godz. 17:00.
Oceń:
(91 głosów)

Książka "Przed wojną i pałacem" Magdaleny Stopy opowiada o miejscu, które widział każdy, kto odwiedza stolicę. Mało kto zna jednak wcześniejszą historię...

Kirill Karabits, koncert w Kassel, Germany, Kultursommer Nordhessen, 2014,fot. © Konrad Ćwik / Culture.pl

Powołana przez Instytut Adama Mickiewicza w 2011 roku młodzieżowa orkiestra symfoniczna przygotowuje się do jubileuszowej trasy koncertowej. 94 muzyków z...

Balet, taniec współczesny, nowe choreografie i teatry tańca z całej Polski od września 2015 r. będzie można regularnie oglądać w Warszawie. W Teatrze Studio...

Gerard Kwiatkowski, Elbląg 1972, fot. archiwum prywatne

11 sierpnia 2015 r. w wieku 85 lat zmarł Gerard Kwiatkowski - artysta plastyk, animator kultury, założyciel Galerii EL i honorowy obywatel Elbląga.

Karol Szymanowski, willa "Atma" w Zakopanem

Dowolny utwór na wielką orkiestrę symfoniczną muszą napisać uczestnicy II Międzynarodowego Konkursu Kompozytorskiego im. Karola Szymanowskiego. Prace można...

  •  
  • 1 z 901

Zgon, Krzyże, Chałupy, Lanckorona - letnich adresów sławnych artystów nie da się długo utrzymać w tajemnicy. Kiedy ich ustronia odkrywają rzesze wielbicieli,...

Niemiecka reportażystka Marie-Luise Scherer i polski pisarz Stefan Chwin w otrzymali 28 czerwca 2015 Nagrodę Miast Partnerskich Torunia i Getyngi im. Samuela...

Zdjęcie z przedstawienia "Król Lear" w reżyserii Jana Klaty, fot. Beata Zawrzel / Reporter

"Król Lear" w reżyserii Jana Klaty zwycięzcą 19. edycji Festiwalu Szekspirowskiego! Zespół krakowskiego Starego Teatru wyjechał z Gdańska z prestiżową...

Zdjęcie z ubiegłorocznej edycji Europejskiego Festiwalu Smaku, fot. materiały promocyjne

Kreatywne połączenie smaku jedzenia, muzyki i sztuki. Siódma edycja europejskiego festiwalu kulinarno-artystycznego w Lublinie będzie trwała od 2 do 6 września...

Muzeum Etnograficzne we Wrocławiu

  •  
  • 1 z 768

Czy strój może być deklaracją polityczną? Czy można być modnym w czasach, gdy na półkach w sklepach dostępne są jedynie ubrania robocze? Czy wyglądem można...

Sztuka symboliczna, dążąca do uchwycenia istoty ludzkiego bytu istniała od zarania dziejów. Pełniła funkcje magiczne, rytualne i sakralne, służyła okiełznaniu...

Szymborska jest laureatką wielu nagród, ale dopiero Nagroda Nobla, mimo jej usiłowań, by wszystko zostało po staremu, musiała choć trochę zmienić jej życie....

Choć dla wielu pozostaje tylko jedną z odmian baletu przeznaczoną dla wtajemniczonych, polscy twórcy tańca współczesnego od lat walczą o należne im w historii...

Wiesław Myśliwski Warszawskim Twórcą 2014. Pozostali laureaci w czterech kategoriach tegorocznej Nagrody Literackiej m.st. Warszawy to Ignacy Karpowicz,...

  •  
  • 1 z 901