Kazimierz Sikorski, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Teoretyk muzyki, kompozytor i pedagog.

Urodzony 28/06/1895 w Zürichu, zmarł 23/07/1986 w Warszawie.

W latach 1911-19 uczęszczał do Wyższej Szkoły Muzycznej przy Warszawskim Towarzystwie Muzycznym, gdzie uzyskał dyplom z kompozycji w klasie Felicjana Szopskiego. Studiował również filozofię i prawo na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Warszawskiego oraz muzykologię pod kierunkiem Adolfa Chybińskiego na Uniwersytecie Lwowskim.

W 1921 objął posadę nauczyciela w Konserwatorium Muzycznym Heleny Kijeńskiej-Dobkiewiczowej w Łodzi, gdzie do 1925 wykładał harmonię, kontrapunkt, solfeż, formy muzyczne i instrumentoznawstwo. W 1925 otrzymał stypendium Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego i podjął roczne studia u Nadii Boulanger w Paryżu, które kontynuował jeszcze krótko w 1930. Po powrocie do kraju pracował najpierw, w latach 1926-27, w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Poznaniu, a następnie od 1927 do 1939 w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Warszawie. W latach 1928-33 wraz z Adolfem Chybińskim był współredaktorem "Kwartalnika Muzycznego", przekształconego następnie w czasopismo "Muzyka Polska". W 1928 razem z Tadeuszem Ochlewskim, Bronisławem Rutkowskim i Teodorem Zalewskim założył Towarzystwo Wydawnicze Muzyki Polskiej. Ponadto był członkiem założycielem, a od 1932 członkiem Zarządu Stowarzyszenia Kompozytorów Polskich, w latach 1928-30 zastępcą prezesa Sekcji Polskiej Międzynarodowego Towarzystwa Muzyki Współczesnej.

W czasie II wojny światowej, w latach 1940-44, był dyrektorem Staatliche Musikschule w Warszawie (pod tą nazwą wznowiono działalność Państwowego Konserwatorium Muzycznego). Po wojnie w 1945 początkowo zamieszkał w Łodzi, gdzie był profesorem harmonii, kontrapunktu i kompozycji w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej, pełniąc kolejno funkcję dziekana Wydziału I (1945-47) i rektora (1947-54). Od 1948 do 1950 uczył także kontrapunktu w Państwowej Średniej Szkole Muzycznej w Łodzi. W 1951 podjął pracę w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie, gdzie zamieszkał na stałe od 1954. W latach 1957-66 był rektorem warszawskiej uczelni.

Uczniami Kazimierza Sikorskiego byli najwybitniejsi polscy kompozytorzy, m.in. Grażyna Bacewicz, Tadeusz Baird, Marian Borkowski, Stefan Kisielewski, Zygmunt Krauze, Jan Krenz, Roman Maciejewski, Artur Malawski, Tadeusz Paciorkiewicz, Andrzej Panufnik, Konstanty Regamey, Kazimierz Serocki. Do grona jego wychowanków w dziedzinie teorii muzyki należą m.in. Maria Dziewulska, Krzysztof Antoni Mazur, Krystyna Tarnawska-Kaczorowska, Franciszek Wesołowski, Zbigniew Wiszniewski.

Pełnił wiele funkcji: w latach 1954-59 był prezesem Związku Kompozytorów Polskich, w 1965 przewodniczącym Polskiej Rady Muzycznej, w latach 1972-80 prezesem Zarządu Towarzystwa im. Fryderyka Chopina, od 1980 prezesem honorowym. W 1956 brał udział w organizowaniu po raz pierwszy Festiwalu "Warszawska Jesień".

Otrzymał wiele nagród i odznaczeń, m.in.: Państwową Nagrodę Muzyczną (1935), Order Polonia Restituta (1937), Nagrodę Państwową I i II stonia (1951, 1955, 1964, 1966), Nagrodę Związku Kompozytorów Polskich (1951, 1975), Złoty Krzyż Zasługi (1952), Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1955), Order Sztandaru Pracy I klasy (1960), Nagrodę Fundacji Jurzykowskiego (1981). W 1975 Państwowa Wyższa Szkoła Muzyczna w Warszawie nadała mu tytuł doktora honoris causa.

Ważniejsze kompozycje:

  • Motet na chór i orkiestrę smyczkową (1915)
  • Kwartet smyczkowy nr 1 (1915)
  • Motet na chór i organy (1915)
  • Psalm VII na chór i orkiestrę smyczkową (1915)
  • Suita na orkiestrę smyczkową (1917)
  • Kwartet smyczkowy nr 2 (1918)
  • Symfonia nr 1 (1919)
  • Sekstet smyczkowy d-moll na dwoje skrzypiec, dwie altówki i dwie wiolonczele (1920)
  • Suita ludowa na orkiestrę (1921)
  • Symfonia nr 2 (1921)
  • Czemuście mnie, śląska pieśń ludowa na chór mieszany a cappella (1934)
  • Kwartet smyczkowy nr 3 (1939)
  • Stabat Mater [wersja I], oratorium na bas, chór mieszany i organy (1943)
  • Uwertura na małą orkiestrę (1945)
  • Obrazki wiejskie, suita na małą orkiestrę (1945)
  • Allegro symfoniczne na orkiestrę (1946)
  • Koncert na klarnet i orkiestrę (1947)
  • Leć głosie po rosie, kurpiowska pieśń ludowa na chór mieszany a cappella (1947)
  • Na środku pola, kurpiowska pieśń ludowa na chór mieszany a cappella (1947)
  • Mazurek kurpiowski na chór mieszany a cappella (1947)
  • Hej, zabujały, pieśń ludowa rekrutów z czasów niewoli na chór mieszany a cappella (1947)
  • Pójdziesz ty, kujawska pieśń ludowa na chór mieszany a cappella (1947)
  • Koncert na róg i małą orkiestrę (1948-49)
  • Suita z Istebnej na małą orkiestrę symfoniczną (1948-51)
  • Mazurek [wersja I] na głos i fortepian (1949)
  • Matulu moja, pieśń na głos i fortepian (1949)
  • Stabat Mater [wersja II], oratorium na cztery głosy solowe, chór i wielką orkiestrę (1950)
  • Mazurek [wersja II] na głos i orkiestrę (1950)
  • Symfonia nr 3 w formie Concerto grosso (1953-55)
  • Uwertura popularna na orkiestrę (1954)
  • Koncert na flet i orkiestrę (1957)
  • Koncert na trąbkę, orkiestrę smyczkową i perkusję (1960)
  • Six Old Polish Dances na orkiestrę (1963)
  • Koncert polifoniczny na fagot i orkiestrę (1965)
  • Koncert na obój i orkiestrę (1967)
  • Symfonia nr 4 (1968-69)
  • Koncert na puzon i orkiestrę (1973)
  • Cztery polonezy wersalskie na orkiestrę smyczkową (1974)
  • Symfonia nr 5 (1978-79)
  • Trzy kanony na jeden temat na orkiestrę smyczkową (1981)
  • Symfonia nr 6 (1983)


Polskie Centrum Informacji Muzycznej, Związek Kompozytorów Polskich, styczeń 2005.