Kościół i klasztor Bernardynów w Leżajsku

Zespół Kościoła i Klasztoru O.O. Bernardynów wzniesiony w miejscu, gdzie według tradycji ukazała się w 1590 roku Michałowi Piwowarowi vel Tomaszowi Michałkowi Matka Boska ze św. Józefem. Złożony jest z kościoła i przyległego doń klasztoru i otoczony obwarowaniami.

Pierwotny kościół drewniany wzniesiony został w 1594 roku, zaś murowany - w 1610. Obecny kościół powstał w latach 1618-1628 z fundacji Łukasza Opalińskiego, marszałka nadwornego, późniejszego marszałka wielkiego koronnego, starosty leżajskiego i jego żony Anny z Pileckich. Jest wczesnobarokowy w typie architektury lubelskiej. Dzieła dopełniają wspaniałe barokowe organy, jedne z największych w Europie.

Organy Leżajskie stanowią integralną część XVII-wiecznego wyposażenia Bazyliki Ojców Bernardynów w Leżajsku. Organy leżajskie składają się z trzech osobno funkcjonujących instrumentów, wyposażonych w odrębne stoły gry i klawiatury pedałowe. Tworzą sekcje odpowiadające trzem nawom świątyni, z których środkowa - posiada 40 głosów (3 manuały i pedał), południowa - 21 głosów (2 manuały i pedał) i północna - 13 głosów (manuał i pedał). Organy główne mają w ten sposób 15 m wysokości i 7,5 szerokości - jednak kompozycja architektoniczna prospektu łączy je nierozerwalnie również z dwoma sąsiednimi instrumentami w nawach bocznych, tworząc jeden monumentalny zespół organowy, na którym - jedynym w świecie - może grać 3 organistów równocześnie. Do dziś pracują w oparciu o trakturę mechaniczną. Poszczególne elementy prospektów ujmuje chór muzyczny, który swą rozpiętością odpowiada całej szerokości korpusu nawowego.

Budowę instrumentu rozpoczęto przed 1680 roku, a ukończono w 1683 roku. Rozbudowa poszczególnych elementów prospektu trwała z przerwami do 1723 roku Przy wykonywaniu konstrukcji zaangażowani byli: Stanisław Studziński z Przeworska i Jan Głowiński z Krakowa.

Wirtuozi i muzykolodzy podziwiają w leżajskich organach osobliwe, barokowe brzmienie, znane dziś dzięki rekonstrukcji instrumentu, przeprowadzonej w latach 1965-1968 przez Roberta Polcyna z Poznania. Historycy sztuki interesują się oprawą snycerską poszczególnych struktur.

Przebogata ikonografia posiadała istotną rolę czynnika kształtującego odczucia estetyczne i świadomość religijną wiernych. Była ważnym nośnikiem skonkretyzowanych plastycznie prawd wiary i treści dotyczących historii bernardynów, adresowanych do ludzi wszystkich stanów społecznych. Zlokalizowana w obrębie obiektu o wyjątkowych walorach wizualnych i dźwiękowych, przemawia do pielgrzyma w trakcie jego pobytu wewnątrz świątyni.

Organy w Bazylice Ojców Bernardynów w Leżajsku powstały dzięki fundacji rodziny Potockich. Są one dzisiaj jednym z najznamienitszych i najstarszych obiektów tego typu na świecie, bezcennym zabytkiem sztuki i pomnikiem kultury narodowej. We wnętrzu Bazyliki organizowane są rokrocznie koncerty w ramach Festiwali Muzyki w Łańcucie, od 1992 roku w sezonie letnim również w ramach Międzynarodowych Festiwali Muzyki Organowej i Kameralnej. Przybywają tu gościnnie zespoły muzyczne, orkiestry, chóry i wirtuozi z różnych miejsc kraju i świata.

Polskie Centrum Informacji Muzycznej, Związek Kompozytorów Polskich, styczeń 2002, aktualizacja: grudzień 2010.


Zespół Kościoła i Klasztoru O.O. Bernardynów w Leżajsku
pl. Mariacki 8
37-300 Leżajsk
Województwo podkarpackie
Tel: (+48 17) 242 00 06, 242 83 56-7
Fax: (+48 17) 242 83 59
WWW: www.lezajsk.org.pl
Email: [email protected]

Oceń:
(31 głosów)

Podobne Miejsca

Amsterdam

Lijnbaansgracht 234a
Amsterdam, Holandia

Czytaj więcej »
Chicago

220 S. Michigan Ave.
Chicago, Stany Zjednoczone

Czytaj więcej »
Ankara

Cermodern, Altınsoy Cd No:3, Altındağ Merkez, Ankara
Ankara, Turcja

Czytaj więcej »
Brussels

Place du Grand Sablon
Brussels, Belgia

Czytaj więcej »
Paris

Stalingrad
Paris, Francja

Czytaj więcej »