Odnalezione obrazy trafią do Rapperswilu
75 obrazów Hanny Gordziałkowskiej-Weynerowskiej odzyskało Ministerstwo Kultury we współpracy z FBI. Obrazy trafią do zbiorów Muzeum Polskiego w szwajcarskim Rapperswilu.
Weynerowska zmarła w 1998 r. W testamencie zapisała, że po jej śmierci namalowane przez nią dzieła mają trafić do Muzeum Polskiego w Rapperswilu.
"Hanna Gordziałkowska-Weynerowska to jedna z najbardziej cenionych polskich malarek współczesnych. Z dużym powodzeniem wystawiała swoje prace m.in. Belgii, Kanadzie i w Stanach Zjednoczonych" – powiedział Jacek Miler, dyrektor Departamentu Dziedzictwa Kulturowego.
Zgodnie z zapisem testamentowym z czerwca 1988 r. artystka przekazała do muzeum kolekcję 86 obrazów. Dzieła te jednak nigdy w muzeum się nie znalazły, a wszelki ślad po nich zaginął. Departament Dziedzictwa Kulturowego MKiDN poszukiwał cennej kolekcji polskiej malarki na wniosek muzeum od 2010 roku.
"W sprawę zostało zaangażowane biuro FBI w Polsce, współpracujące z ministerstwem kultury w zakresie restytucji dzieł sztuki. Współpraca obu instytucji, a przede wszystkim działania FBI na terenie USA doprowadziły do odnalezienia 75 obrazów. W czwartek po odprawie celnej w Zurychu zostały one przewiezione do Muzeum Polskiego w Rapperswilu" - wyjaśnił Miler.
Styl wyświetlania galerii
wyświetl slajdy
Uroczystość oficjalnego przekazania dzieł do muzeum zaplanowano na 16 czerwca 2014 roku. Udział w niej weźmie minister kultury i dziedzictwa narodowego Bogdan Zdrojewski, ambasador USA w Szwajcarii oraz przedstawiciele FBI.
Muzeum Polskiemu w Rapperswilu obecnie grozi eksmisja z XIII-wiecznego zamku nad Jeziorem Zuryskim, w którym mieści się od ponad 140 lat. To jedna z najciekawszych i najstarszych polskich placówek muzealnych poza granicami kraju. Odzyskanie kolekcji Weynerowskiej może być atutem w negocjacjach w sprawie przyszłości raperswilskiego muzeum.
Hanna Gordziałkowska-Weynerowska (ur. 1918) ukończyła w 1939 r. Akademię Sztuk Pięknych w Warszawie. Podczas II wojny światowej służyła w Armii Krajowej, gdzie przybrała pseudonim Kali. Po ukończeniu podziemnej szkoły oficerskiej działała w sabotażu - w jednostce niszczącej mosty, tunele oraz drogi. Walczyła w Powstaniu Warszawskim 1944 r., a po jego klęsce trafiła do obozu pracy w Niemczech. Po wejściu na teren Niemiec Armii Czerwonej uciekła na Zachód, by dostać się pod ochronę Amerykanów. Po wojnie zapisała się do Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Brukseli; swoje obrazy podpisywała wojennym pseudonimem Kali. Wystawiała swoje prace m.in. we Francji, Luksemburgu, Szwajcarii, Szwecji, Wielkiej Brytanii i Kanadzie. Od 1953 r. na stałe zamieszkała w San Francisco w USA.
Źródło: PAP, oprac. Natalia Zuch, kwiecień 2014